Ekainaren 6tik 8ra Bioterra azoka hartuko du Ficobak. Azoka ostiral eta larunbatean, 10:00etatik 20:00etara, eta, igandean, 10:00etatik 19:00etara bisitatu ahalko da. Sarrera eta parking-a doan izango dira. 85 enpresa erakusketarik dagoeneko baieztatu dute Bioterraren 22. edizioan parte hartuko dutela
Bioterraren zutabeetako bat da nekazaritza ekologikoa. Kontsumitzaileen eskaerari erantzuten dio, eta elikagaiak ingurumena errespetatuz eta animalien ongizatea ziurtatuz ekoitziak izan direla bermatzen du. Gainera, nekazaritza ekologikoak baztertu egiten du sintesizko produktu kimikoak erabiltzea hondakinik ez sortzeko eta ez pilatzeko. Hala, gaixotasunak eta osasun-arazoak prebenitzen dituzten elikagai ekologikoak ekoiztea ahalbidetzen du, kontsumitzaileen zein ekoizleen ongizateari lehentasuna emanez.
Ekolurra-ENEEK erakundetik diotenez, “beharrezkoa da elikagaien ekoizpen- eta kontsumo-eredua eraldatzea. Elikagai osasuntsu eta nutritiboak eskainiko dituzten elikadura-sistemak sustatu behar dira, ingurumenaren, izaki bizidunen eta pertsonen zaintza bermatzeko”.
Fronte askotatik lan egiten da horietan, baina emaitzak ez dira espero zirenak, edo, behintzat, ez dira gertatzen ari nahi zen erritmoan.
Nekazaritza ekologikoak hazkundean
Ekologikoan ziurtagiria dutenen azalera nabarmen handitu da 2024an, % 18 gehiago; guztira, 12.677 hektarea, hau da, 1.905 hektarea gehiago. Gaur egun, Euskadiko nekazaritza-lurren % 6,7 ziurtagiri ekologikodunak dira, oraindik ere urrun Europako Itun Berdearen “Baserritik Mahaira” helburutik, ezartzen baitu lurren % 25 eredu ekologikoaren arabera kudeatu beharko direla 2030erako.
Ekologikoan aritzen diren ekoizleei dagokienez, Kontseiluaren errolda % 4 igo da. 71 alta berri erregistratu dira, aurreko urtean baino % 39 gehiago. Gaur egun, 768 profesional dira nekazaritza ekologikoaren ziurtagiridunak. Aipatzekoa da alta berri gehienak Araban izan direla, batez ere mahastizaintzan. Hala ere, aldeak egon dira lurraldeen artean: Araban, hazkundea % 11koa izan da (264 operadore), batez ere mahastizaintzan; Bizkaian, 8 operadore gutxiago (% 3ko jaitsiera), 210 operadore; eta Gipuzkoan, aldiz, % 2ko igoera izan da. Gipuzkoan daude ekoizle ekologiko gehien: 294.
Mahastizaintzan eta abeltzaintzaren gorakada
Azaleraren igoera larreetan eta mahastietan eman da nagusiki, % 19ko igoera bi kasuetan: 1.549 ha eta 272 ha, hurrenez hurren. Gipuzkoan izan da hazkunderik handiena (% 32), batez ere abeltzain handiek izena eman dutelako. Hala ere, lurraldeka, Arabak jarraitzen du azalera ziurtagiridun handiena izaten, 6.579 ha, mahastiei, larreei eta labore estentsiboei esker. Bizkaiak 2.648 ha ziurtagiridun ditu, eta Gipuzkoak, 3.461 ha.
2024an, azalera ziurtagiridun guztiaren % 77 larreetarako erabili da, eta lurralde guztietan nabarmendu da hori; ondoren, mahastiak, Araban, eta fruta-arbolak, Gipuzkoan. Hala ere, kezkagarria da baratzezaintzan eta laborantza estentsiboetan izan den beherakada, % 10eko eta % 7ko jaitsierak izan baitira, hurrenez hurren.
EAEko elikagai ekologikoak
Euskadin elikagai ugari daude eredu ekologikoan ekoitzi eta orri europarraren ziurtagiri ofizialarekin merkaturatutakoak: haragia, barazkiak, esnekiak, ontziratuak, lekaleak, ogia eta gozogintza, olioa, ardoa, sagardoa, arrautzak… baita beste produktu berezi batzuk ere, hala nola gatza, shiitake perretxikoak, kombucha edo pottoka-haragia, adibidez.
Elikagai horien guztien eskuragarritasunaren berri emateko eta, era berean, erosketa eredu ezberdinak ikusarazteko, Kontseiluak bilatzaile bat jarri du bere webgunean kontsumitzaileen eskura.
Ekologia zentzu guztietan
Bioterran, nekazaritza ekologikoa abiapuntua baino ez da. Azoka hau askoz harago doa: begirada holistikoa proposatzen du, ekologiaren eta ongizatearen inguruko 360º-ko esperientzia. Bere espazio eta jardueretan, gonbit egiten du keinu txikiek —elikadura kontzienteak, bizi-ohitura osasungarriek, kontsumo arduratsuagoak— gure osasuna eta planetarena nola eralda dezaketen deskubritzera. Hitzaldiak, tailer praktikoak, showcooking-ak, nutrizioari eta kosmetika ekologikoari eskainitako guneak, autoezagutzarako proposamenak, kutsatzaile ikusezinekiko esposizioa murrizteko aholkuak (karga elektromagnetikoa, adibidez), dokumentalen proiekzioak… Eta noski, dagoeneko enblematikoa den Yoga Day, gorputza, burua eta natura orekaren ospakizun kolektibo batean lotzen dituena. Bioterra bizitza osoagoa, kontzienteagoa eta ekologikoagoa inspiratzeko pentsatuta dago.
Finkatuta dauden berrikuntzak eta proposamenak
Bioterraren jarduera-proposamena oso zabala da, eta etengabe eguneratzen da webgunean. Baina dagoeneko iragarri daitezke zenbait nobedade, hala nola, Bioterran egingo da Gazteak On sarien banaketa. Gipuzkoako Foru Aldundiak Etorkizuna Eraikiz ekimenaren esparruan antolatutako mugaz gaindiko partaidetzazko Ideiak 2024 aurrekontuan saritutako proiektua da Gazteak On.
Hiru erakunde ari dira Bidasoa eskualdeko elikadura-burujabetzaren arloan lan hori bultzatzen: Labore Txingudi, Maïa Permacultura eta Hendaia Koop.
Bidasoa-Txingudi eskualdeko DBHko gazteei eta ikastetxeei zuzendutako lehiaketa da Gazteak On, eta helburua du elikadura jasangarriaren inguruko hausnarketa eta sentsibilizazioa sustatzea. Parte-hartzaileek bideo laburren bidez aurkeztu dituzte beren ideiak. Horrela, ikastetxeek elikadura-burujabetzaren aldeko lanean laguntzen dute. Guztira, 15 lan aurkeztu dira, eta bi sari dira lehian: aditu-talde batek emandako Epaimahaiaren Saria eta bozketa bidez hautatutako Publikoaren Saria. Maiatzaren 5etik 25era bitartean egongo da zabalik herri-bozketa web orrian (www.gazteakon.eus), eta herritarrek parte-hartzaileen bideoak ikusi eta hiru proiekturen alde bozkatu ahal izango dute.
Bioterraren programazioan finkatu diren jardueren artean Merka2dasoa bigarren eskuko bizikleten merkatua dago.
Iazko harrera ona ikusita, Bioterrara itzuli da bigarren urtez jarraian Merka2dasoa, Txingudiko Zerbitzuen eskutik. Ekimen honen helburua da berrerabilpena sustatzea, hondakin gutxiago sortzea eta bigarren eskuko azokei prestigioa ematea, eta, horretarako, gune praktiko eta irisgarria eskaintzen die herritarrei, egoera onean dauden produktuen bizitza baliagarria luzatzeko.
Aurten, nobedade gisa, bigarren eskuko bizikleta bat saldu nahi dutenek Ficoban entregatu ahal izango dute Bioterra hasi baino astebete lehenagotik.
