Irungo Udalak hiriko memoria historikoa eta kolektiboa espazio publikoan islatzeko bidean urratsak eman nahi ditu. Gobernu Irekia eta Herritarrentzako Arreta arloak deituta, kaleak izendatzeko lantaldea bildu da udalerriko hiru guneri izen berriak jartzeko proposamenak aztertzeko. Bilera honetan, Udalarekin batera, Oiasso Auzo Elkarteen Federazioak eta Luis de Uranzu Kultur Taldeak hartu dute parte, herritarren eta elkarteen eskaerei bide emanez.
Izenak eta memoria
Proposamen nagusietako bat Jaime Rodríguez Salís (1926-2021) ohoratzea da. ARKEOLAN Fundazioak eskatuta, Oiasso Museoaren ondoan dagoen plazatxoari —erromatar termak irekitzean sortutakoa— haren izena jartzea adostu da. Hautaketa ez da ausazkoa izan: Rodríguez Salís museoko sustatzailea eta aztarnategiaren aurkitzailea izan zen. Gainera, datorren abenduan bere jaiotzaren mendeurrena beteko denez, izendapen honek 2012an jaso zuen Urrezko Dominari jarraipena emango dio.
Bestalde, genero-ikuspegia eta emakume aitzindarien lana aitortu nahian, Fermin Calbeton eta Beraketa kaleen arteko parkeari Josefina Urtizberea izena jartzea proposatu du Luis de Uranzu Kultur Taldeak. Urtizberea ekintzailetzaren munduan aitzindaria izan zen Irunen, nazioarteko autoen inportazioan erreferente bihurtu zen agentzia baten buru izan baitzen. Jon Ugarte ordezkariak nabarmendu duenez, “funtsezkoa da hirian bidegile izan ziren emakumeen ondarea espazio publikoan ikusaraztea”.
Hirugarren proposamena kutsu politiko eta sozial sakonekoa da: ‘Euskal Deportatuen Plaza (1940-1945)’ sortzea. GOGORA Institutuak eta memoria-elkarteek bultzatutako ekimena da, nazien kontzentrazio-esparruak askatu zireneko 80. urteurrenarekin bat eginez. Irun hautatu dute erreferentzia-leku gisa, hiri hau pasabide izan baitzen 250 euskaldun baino gehiagorentzat nazien izualdirako bidean.
Kale berrien izenen bila
“Lantalde honek ezin hobeto islatzen du Udaletik bultzatu dugun izaera irekia eta parte-hartzailea. Gure hiriaren alde hainbeste egin duten pertsonei balioa ematea da helburua”, adierazi du Jon Ugartek. Hiru proposamen hauek Gobernu Irekia eta Herritarrentzako Arreta Batzordetik igaro beharko dira, eta aurreikuspenen arabera, apirileko osoko bilkuran onartuko dira behin betiko. Hala ere, lantaldearen lana ez da hemen amaitzen; maiatzean berriro biltzeko asmoa agertu dute, Korrokoitz eta San Migel-Anaka eremu berrietako kale-izendegia zehazten jarraitzeko.
