Irun eta Hondarribiko udalek, Bidasoa biziriken bitartez, urrats erabakigarria egin dute turismo-sektorea eraldatzeko, UNE 178510 Turismo Enpresa Adimenduna (IZT) araua ezarri duten Euskadiko lehen lurraldeetako bat bihurtu baita. Proiektuaren helburua da enpresei eredu adimentsu baterako trantsizioan laguntzea, Helmuga Turistiko Adimendunen (DTI) ekosisteman integratuz eta UNE 178501 arauarekin lerrokatuz. Proiektuaren lehen edizio honetan, Hondarribiko Jauregi Hotelak eta Irungo Oiasso Erromatar Museoak hartu dute parte.
Basquetourrek bultzatutako proiektua da, SEGITTURen eta Turismoko Estatu Idazkaritzaren laguntzarekin, turismo-enpresen lehiakortasuna, jasangarritasuna eta berrikuntza indartzeko. Horretarako, jarduera-esparru bat ezartzen du funtsezko bost ardatzetan: kudeaketa, berrikuntza, teknologia, irisgarritasuna eta iraunkortasuna. Ekimen honi esker, Bidasoa eskualdea digitalizazio eta turismo arduratsuaren irizpideen arabera lan egiten duten helmugen sarean sartzen da, Euskadin aitzindari bihurtuz.
Lehen edizio honetan, Hondarribiko Jauregi Hotelak eta Irungo Oiasso Erromatar Museoak hartu dute parte. Tokiko erreferenteak dira, eta ziurtapenaren metodologia eta baldintzak aplikatzen hasi dira. Nuria Alzaga Bidasoa bizirikeko presidenteak nabarmendu duenez, Bidasoaldea IZT araua ezartzen aitzindari izan diren lurraldeen artean egoteak erakusten du berrikuntza turistikoko prozesuak gidatzeko dugun gaitasuna. “Ziurtagiri honekin gure sektorearen lehiakortasuna eta iraunkortasuna indartzen ditugu, bisitariari kalitate handiagoko esperientziak eskainiz”, adierazi du Bidasoa bizirikeko lehendakariak.
Bestalde, Estitxu Urtizberea Bidasoa Bizirikeko lehendakariordeak adierazi duenez, ziurtagiri horri esker, eredu turistiko adimentsu eta arduratsu baterantz aurrera egin daiteke, sektorearen joera eta behar berriekin bat etorriz. “Bidasoaldea sendotu egin da, eta erreferente bihurtu da Euskadin, enpresentzat eta herritarrentzat balio erantsia sortuz”, azpimarratu du Urtizbereak.
Euskal turismoaren abangoardian
Ekimen honekin, Bidasoaldea euskal turismoaren abangoardian kokatzen da, berrikuntzan, jasangarritasunean eta digitalizazioan oinarritutako eredu baterantz aurrera eginez, eta Euskadi helmuga turistiko lehiakor eta adimentsu gisa aitortua izan dadin lagunduz nazio mailan eta nazioartean. Bidasoa biziriketik, “hautatutako entitateekin estuki lan egiten jarraituko dugu prozesu honen arrakasta bermatzeko, Euskadi turismo adimentsuan nazioko eta nazioarteko erreferente gisa kokatzen lagunduz”, gaineratu du Alzagak.
Gainera, Bidasoaldea turismo arduratsuaren arloan ere liderra da, Basquetourrek bultzatutako eta Bidasoa bizirikek Irunen eta Hondarribian koordinatutako Euskadiko Turismoaren Kode Etikoan duen inplikazioari esker. Kode horrek, Turismorako Munduko Kode Etikoaren eta 2030 Agendaren Garapen Iraunkorreko Helburuen egokitzapenak, turismo-eragile guztiek eguneroko jardunean jasangarritasuna eta erantzukizuna integratzea du helburu. Gaur egun, eskualdeko 20 enpresa daude sari hau eguneratzeko eta berritzeko prozesuan, Euskadiko Turismo Etikaren Erregistroan jarraitzeko.
Nuria Alzaga Bidasoa bizirikeko presidenteak azpimarratu duenez, “Euskadiko Turismoaren Kode Etikoarekin bat egiteak indartu egiten du turismo jasangarri eta arduratsuarekin dugun konpromisoa. Bidasoako enpresak beren zerbitzuen kalitateagatik ez ezik, ordezkatzen dituzten balioengatik ere aintzat hartzea nahi dugu: errespetua, jasangarritasuna eta benetakotasuna”.
Bestalde, Estitxu Urtizberea Bidasoa bizirikeko lehendakariordeak nabarmendu duenez, “prozesu honi esker, tokiko enpresek etengabeko laguntza izango dute konpromiso etikoa aktibo mantentzeko. Pertsonak eta lurraldea erdigunean jartzen dituen eredu turistikoa sendotzeko aukera bat da “.
Udako emaitzak
2025eko udako denboraldiak Bidasoa eskualdeko turismoaren dinamika ona berretsi du. Ekainetik irailera bitartean, 26.808 bisitari izan zituzten Arma Plazako turismo-bulegoek, Portuak eta Irungo Turismo Bulegoak, eta 24.298, berriz, 2024an. Halaber, % 58,38 lurralde nazionaletik etorritako bisitariak izan dira, eta % 41,62 Frantziatik, Alemaniatik, Ingalaterratik edo Holandatik etorritakoak. Aurreko urtekoaren antzeko kopurua, non % 56,32 nazionalak izan ziren eta % 43,69 atzerritarrak.
Hotelen okupazioa % 93koa izan zen batez beste, pertsonako bi gaueko batez besteko egonaldiarekin, eta horrek helmuga erakargarri eta lehiakor gisa finkatu zuen Bidasoa. Jatorriari dagokionez, % 62,76 nazionala izan da eta % 37.24 atzerritarra, aurreko urteko aldi berean bezala ( % 62,96 nazionala eta % 37.04 atzerritarra). Gainera, datuek erakusten dute eskualdea bisitatzen duten pertsonek interes berezia dutela naturan eta ondarean, lurraldearen balio bereizgarri nagusietako bi baitira, turismo-helmuga iraunkor eta kalitatezko gisa duten posizionamendua indartzen laguntzen dutenak.
Turismo-helmuga adimenduna
Bidasoaldea iraunkortasunarekin eta irisgarritasunarekin konprometitutako Helmuga Turistiko Adimendun gisa finkatu da, garapen orekatua eta arduratsua sustatzeko. Irunek eta Hondarribiak lanean jarraitzen dute beren kultura- eta natura-ondarea kontserbatzera eta hobetzera bideratutako ekintzak ezartzeko, bisitariaren esperientzia optimizatzeko eta ingurumen-inpaktua murrizteko irtenbide teknologiko aurreratuak integratuz.
